Kırmızı Kan Hücreleri Türleri ve Özellikleri
15 Mayıs 2024 Çarşamba

Kırmızı Kan Hücreleri Türleri ve Özellikleri

Kırmızı kan hücreleri, kan miktarının ortalama %40-45 kadarını, kandaki şekilli elemanların %99 kadarını oluşturmaktadır. Renkleri parlak kırmızı olduğundan bu isimle anılırlar. Her iki kenarı içbükey olan şeklinde olan bir disk gibidir. Çapları ise 6-8 nanomikron kadardır. Çekirdekleri olmayan kırmızı kan hücrelerinin yani alyuvarların erkeklerde bir milimetreküp kandaki miktarı 5100.000-5800.00 kadar, kadınlarda da 4300.00-5200.000 kadardır. Bu miktarlar yaşa, cinsiyete ve bulunulan ortamın yüksekliğine göre değişim gösterir.

Böbrekler tarafından salgılanan eritropoietin denilen hormon kırmızı kan hücrelerinin üretimini kontrol eder. Hücrelerin üretimi kemik iliğinde başlar, 7 günde olgunlaşarak kana salınır. Çoğu hücrelerin aksine çekirdekleri bulunmamaktadır. Bu yüzden esnek bir yapıda olurlar. Böylece vücutta kan damarları aracılığıyla her alana kolay bir şekilde ulaşırlar. Ancak bu hücrelerin ömrünü sınırlamış olur. Kırmızı kan hücrelerinin ömrü yaklaşık 120 gün kadardır. Zaman içinde hücrelerin zarı zedelenmekte, genellikle dalak, karaciğer, kemik iliğinden geçiş sırasında zar yırtılmakta ve parçalanmaktadır. Bu alanlarda makrofajlar sayesinde fagosite edilmekte ve hemoglobin açığa çıkmaktadır. Hemoglobinlerden demiri makrofajlar ayırarak kana verir. Demir ise kanda transferrine bağlanmaktadır. Kalan hemoglobin billuribune çevrilerek kana geçer ve karaciğerden safraya atılmaktadır.


Kırmızı kan hücrelerinin üretimi nasıl yapılır?


Anne karnında bulunan fetusun ilk haftalarında alyuvarlar vitellüs kesesinde, ikinci trimesterde dalak, karaciğer ve lenf düğümlerinde, doğumun öncesindeki ayda ve hemen sonrasında kemik iliğinde üretilir. Kemik iliğinde kişinin 5 yaşına kadar bütün kemiklerde, 20 yaşına kadar omurgada, göğüs kemiğinde, kaburga ve kalça kemiğinde yani vücuttaki yassı kemiklerde üretilir. Bu yaşlardan itibaren tibia ve humuerusta proksimal kısım dışında uzun kemiklerdeki ilikler yağlanır ve kırmızı kan hücresi üretimi durur. Yaş ilerledikçe bu kemiklerde olan üretimde azalır.

Dolaşımda olan bütün hücreler kemik iliğinde bulunan hemopoietik kök hücrelerdeki bölünmeyle oluşur. Kırmızı kan hücreleri de ilk olarak kemik iliğinde bölünmüş hücrelerden meydana gelen retikülosit şeklinde dolaşıma katılırlar. Bunlar 1-2 günde eritrosit haline gelir.

Vücutta bulunan dokularda oksijenlenme azaldığında alyuvar yapımı yükselir. Alyuvarların üretimini uyarıcı asıl etken, %90 böbreklerde, kalan kısmı karaciğerde üretilen eritropoetin hormonudur. Oksijenin dokularda azalmasıyla bu hormon seviyesi yükselmekte ve alyuvar üretimi uyarılmaktadır. Fakat 5 günde yeni alyuvarlar dolaşıma çıkar.

Alyuvar oluşmasında DNA sentezinde gerekli olan folik asit ile B12 vitamini büyük önem taşımaktadır. Bunlar eksik olduğunda DNA sentezi azalmakta, olgunlaşma ve bölünme yetersiz olmaktadır. Normalden büyük makrosit denen, dayanıksız hücre zarı olan, geniş, düzensiz ve oval şeklinde olan alyuvarlar meydana gelir.

Kırmızı kan hücreleri akciğerlerden alınan oksijeni vücudun başka alanlarına, soluk vererek alınan karbondioksiti ise akciğere taşıyan hemoglobin denen özel bir protein içerir. Yaklaşık olarak kırmızı kan hücrelerinin %90 kadarı hemoglobinden oluşur. Vücuttaki bütün kandaki hemoglobin kadınlarda 14 gram/dl, erkeklerde de 10 gram/dl kadardır. Kırmızı kan hücresinin birinde yaklaşık 270-300 milyon hemoglobin olur. Kana rengini verende hemoglobinin rengidir. Alt tipleri olan hemoglobinin yetişkinlerde görüleni en çok hemoglobin A'dır. Vücuttaki toplam 4-5 gram demirin %65 kadarı hemoglobinde olur.

Kırmızı kan hücrelerinin kandaki yüzde oranı hematokrit denilen ölçüm yöntemiyle belirlenmektedir. Erkeklerdeki oranı %40-45, kadınlardaki oranı da %35-45 kadardır. Kırmızı kan hücrelerinde sayıca azalma olursa anemi rahatsızlığı ortaya çıkar.

Kırmızı Kan Hücreleri Yorumları

İlk yorumu siz yapmak istermisiniz?

Yorum Yap

şifre

Çok Okunanlar

Kök Hücre ile Cilt Yenileme

Kök Hücre ile Cilt Yenileme

Hücre Neden Bölünür?

Hücre Neden Bölünür?

Popüler İçerikler

DNA İzolasyonu Nedir?

DNA İzolasyonu Nedir?

İlginizi Çekebilir

Doku Kültürü

Doku Kültürü

Haber Bülteni

Popüler İçerik

Hücre Döngüsü Nelerdir?

Hücre Döngüsü Nelerdir?

Orkide Nasıl Çoğaltılır?

Orkide Nasıl Çoğaltılır?

Epitel Nedir Nerede Oluşur?

Epitel Nedir Nerede Oluşur?

Kök Hücre Çalışmaları Nelerdir?

Kök Hücre Çalışmaları Nelerdir?

Hücre Yenilenmesi Nedir ve Nasıl Gerçekleşir?

Hücre Yenilenmesi Nedir ve Nasıl Gerçekleşir?

Kök Hücre ile Saç Ekimi

Kök Hücre ile Saç Ekimi

Gen Nedir?

Gen Nedir?

Basit DNA Modelleri

Basit DNA Modelleri

DNA Nerede Bulunur?

DNA Nerede Bulunur?

Kemik Hücresi Nedir ve Faydaları Nelerdir?

Kemik Hücresi Nedir ve Faydaları Nelerdir?

Yumurta Hücresi Nedir ve Faydaları Nelerdir?

Yumurta Hücresi Nedir ve Faydaları Nelerdir?

En Büyük Hücre Özellikleri ve Faydaları Nelerdir?

En Büyük Hücre Özellikleri ve Faydaları Nelerdir?

Canlıların Kromozom Sayıları Kaçtır?

Canlıların Kromozom Sayıları Kaçtır?

Hücre Zarından Madde Geçişleri

Hücre Zarından Madde Geçişleri

Fetal Kök Hücre Nedir ve Nasıl Yapılır?

Fetal Kök Hücre Nedir ve Nasıl Yapılır?

Deri Hücrelerinin Yenilenmesi

Deri Hücrelerinin Yenilenmesi

Hücre Nasıl Oluşur Oluşma Nedenleri?

Hücre Nasıl Oluşur Oluşma Nedenleri?

Hücrenin Yapısı Nelerdir?

Hücrenin Yapısı Nelerdir?

Tavuk Karası Kök Hücre

Tavuk Karası Kök Hücre

Fotovoltaik Hücre Türleri ve Özellikleri

Fotovoltaik Hücre Türleri ve Özellikleri

Hücre Organelleri Nelerdir?

Hücre Organelleri Nelerdir?

Beyin Hücrelerinin Ölmesi Nedenleri ve Tedavisi

Beyin Hücrelerinin Ölmesi Nedenleri ve Tedavisi

Pluripotent Kök Hücre Özellikleri ve Faydaları Nelerdir?

Pluripotent Kök Hücre Özellikleri ve Faydaları Nelerdir?

Instagram

  • galeri1
  • galeri2
  • galeri3
  • galeri4
  • galeri5
  • galeri6